Định mức và đơn giá địa phương sau sáp nhập tỉnh: áp theo tỉnh cũ hay tỉnh mới

Dự án khởi công khi còn là tỉnh cũ, quyết toán khi đã là tỉnh mới. Hai địa bàn trước đây có hai bộ đơn giá khác nhau. Giờ áp cái nào?

Câu hỏi về đơn giá xây dựng sau sáp nhập tỉnh đang có thật trong rất nhiều hồ sơ, và điều khó chịu là không có một câu trả lời chung. Lý do rất cụ thể: không có văn bản trung ương nào hướng dẫn riêng về việc này, nên mỗi Sở Xây dựng tự ra hướng dẫn, và hiện có hai cách xử lý song song tồn tại. Bài này chỉ cách xác định tỉnh của bạn đang theo cách nào.

Đơn giá xây dựng sau sáp nhập tỉnh: bối cảnh và khoảng trống hướng dẫn

Nghị quyết 202/2025/QH15 ngày 12/6/2025 của Quốc hội sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh, đưa cả nước từ 63 xuống còn 34 tỉnh và thành phố trực thuộc trung ương.

Với hầu hết lĩnh vực, việc này chỉ là chuyện đổi tên và gộp bộ máy. Với đơn giá xây dựng thì không, vì giá vật liệu, đơn giá nhân công và giá ca máy vốn được công bố theo địa bàn tỉnh. Gộp ba tỉnh vào làm một tức là gộp ba mặt bằng giá khác nhau — mà giá xây dựng thì không thể lấy trung bình cộng.

Nguyên tắc gốc nằm ở Nghị quyết 190/2025

Không có hướng dẫn riêng thì phải quay về nguyên tắc chung. Nghị quyết 190/2025/QH15 ngày 19/02/2025 về xử lý một số vấn đề liên quan đến sắp xếp tổ chức bộ máy nhà nước quy định:

• Văn bản do cơ quan trước sắp xếp ban hành tiếp tục có hiệu lực cho tới khi được sửa đổi, thay thế hoặc bãi bỏ.
• Tên cơ quan trong văn bản được hiểu là cơ quan kế thừa.
• Các cơ quan phải rà soát danh mục văn bản bị ảnh hưởng, và hoàn thành việc điều chỉnh trước ngày 01/3/2027.

Áp vào chuyện đơn giá xây dựng: quyết định công bố đơn giá xây dựng của tỉnh cũ vẫn có hiệu lực cho tới khi tỉnh mới ban hành văn bản thay thế hoặc bãi bỏ nó. Đó là điểm tựa pháp lý cho cách xử lý thứ nhất ở phần dưới, và cũng là lý do giai đoạn quá độ này còn kéo dài tới đầu năm 2027.

Phân biệt định mức và đơn giá trước khi đi tiếp

Hai từ này hay bị dùng lẫn, và ở tình huống sáp nhập tỉnh thì dùng lẫn sẽ dẫn tới kết luận sai.

Vì vậy khi nói «đơn giá xây dựng sau sáp nhập tỉnh», phần rối chủ yếu nằm ở nhóm bên phải. Ai ban hành cái gì ở cấp tỉnh, em viết kỹ hơn ở bài Thẩm quyền ban hành định mức xây dựng.

Hai cách xử lý đơn giá xây dựng sau sáp nhập tỉnh

Cách một — áp đơn giá xây dựng theo địa bàn tỉnh cũ

Đây là cách giữ nguyên hiện trạng đơn giá xây dựng của từng địa bàn. Sở Xây dựng tỉnh mới ra văn bản hướng dẫn nói rõ: dự án nằm trên địa bàn tỉnh cũ nào thì tiếp tục áp dụng đơn giá xây dựng và định mức mà tỉnh đó đã công bố, cho tới khi tỉnh mới ban hành bộ thống nhất.

Đây là cách phổ biến hơn trong giai đoạn ngay sau sáp nhập, vì nó không cần thời gian xây dựng lại và đúng với nguyên tắc của Nghị quyết 190/2025. Nhược điểm là trong cùng một tỉnh mới có thể tồn tại hai hoặc ba mặt bằng đơn giá khác nhau, và người lập dự toán phải xác định đúng địa bàn tỉnh cũ trước khi tra.

Cách hai — ban hành một bộ đơn giá xây dựng hợp nhất

Uỷ ban nhân dân tỉnh mới ban hành một bộ định mức và đơn giá xây dựng thống nhất cho toàn tỉnh, đồng thời bãi bỏ các quyết định tương ứng của những tỉnh cũ.

Ví dụ đã xác minh được: Quyết định 1934/QĐ-UBND của tỉnh Gia Lai ngày 25/9/2025, ban hành định mức dự toán công tác xây dựng đặc thù cho tỉnh sau sáp nhập, hiệu lực từ 01/10/2025.

Đợt công bố lại đơn giá xây dựng và nhân công tháng 7/2026

Có một biến động thứ hai về đơn giá xây dựng chồng lên biến động sáp nhập tỉnh, và biến động này thì rõ ràng hơn nhiều.

Thông tư 37/2026/TT-BXD ngày 26/6/2026 hướng dẫn phương pháp xác định định mức dự toán và các chỉ tiêu kinh tế kỹ thuật, có hiệu lực từ 01/7/2026, thay đổi cách xác định đơn giá nhân công và giá ca máy. Hệ quả là trong tháng 7/2026 hàng loạt địa phương công bố lại đơn giá nhân công chuyển đổi.

Bốn bước xác định đơn giá xây dựng đúng cho dự án của bạn

Gộp cả hai biến động lại, đây là quy trình gọn nhất em đề xuất.

Sau bốn bước, phần thuyết minh hồ sơ nên ghi rõ: công trình thuộc địa bàn nào, áp đơn giá theo văn bản số bao nhiêu của cơ quan nào, và tại thời điểm nào. Ba dòng ghi rõ căn cứ đơn giá xây dựng đó là thứ giúp bạn khỏi phải giải trình lại khi thẩm định hoặc quyết toán.

Câu hỏi thường gặp về đơn giá xây dựng sau sáp nhập tỉnh

Đơn giá xây dựng sau sáp nhập tỉnh thì áp của tỉnh nào?

Tuỳ tỉnh. Hiện có hai cách song song: áp theo địa bàn tỉnh cũ cho tới khi có bộ thống nhất, hoặc áp bộ hợp nhất mới do tỉnh mới ban hành. Phải tra văn bản hướng dẫn của Sở Xây dựng tỉnh mới để biết tỉnh của bạn theo cách nào.

Có văn bản trung ương nào hướng dẫn việc này không?

Em không tìm được văn bản trung ương nào hướng dẫn riêng về định mức và đơn giá sau sáp nhập tỉnh. Nguyên tắc áp dụng là Nghị quyết 190/2025/QH15: văn bản của cơ quan trước sắp xếp tiếp tục có hiệu lực cho tới khi bị sửa đổi, thay thế hoặc bãi bỏ.

Quyết định công bố đơn giá xây dựng của tỉnh cũ còn hiệu lực không?

Còn, nếu chưa bị tỉnh mới bãi bỏ. Đây là hệ quả trực tiếp của Nghị quyết 190/2025/QH15. Mốc hoàn thành việc điều chỉnh là trước ngày 01/3/2027.

Vì sao tháng 7/2026 nhiều tỉnh công bố lại đơn giá nhân công?

Vì Thông tư 37/2026/TT-BXD có hiệu lực từ 01/7/2026, thay đổi cách xác định đơn giá nhân công và giá ca máy. Các địa phương công bố đơn giá chuyển đổi cho giai đoạn quá độ. Đây là biến động độc lập với việc sáp nhập tỉnh.

Nên tìm đơn giá xây dựng địa phương ở cổng nào?

Nên tìm ở cổng thông tin Sở Xây dựng trước. Thẩm quyền công bố đơn giá nhân công và giá ca máy đang dịch chuyển từ Uỷ ban nhân dân tỉnh sang Sở Xây dựng, thấy rõ ở nhiều địa phương trong đợt công bố tháng 7/2026.

Căn cứ tham chiếu: Nghị quyết 202/2025/QH15 ngày 12/6/2025; Nghị quyết 190/2025/QH15 ngày 19/02/2025; Nghị định 206/2026/NĐ-CP ngày 15/6/2026; Nghị định 144/2025/NĐ-CP ngày 12/6/2025; Thông tư 37/2026/TT-BXD và Thông tư 38/2026/TT-BXD ngày 26/6/2026. Bài viết cập nhật ngày 25/8/2026 — vui lòng đối chiếu bản gốc và cổng thông tin Sở Xây dựng địa phương trước khi dùng làm căn cứ hồ sơ.